Wystarczy o nim pamiętać tylko raz w miesiącu. Przypominamy o tym w październiku,  miesiącu profilaktyki raka piersi – 15 października obchodzimy Europejski Dzień Walki z Rakiem Piersi.

Rak piersi to najczęstsza choroba nowotworowa wśród kobiet (ryzyko zachorowania jest największe w grupie wiekowej 45-69 lat). Nowotwór piersi wcześnie wykryty jest całkowicie wyleczalny. Dlatego tak ważne jest regularne samobadanie piersi.

Nie jest trudne – sprowadza się do oceny (wzrokowej i przez dotyk), czy w piersiach nie pojawiły się guzki, zmiany, których wcześniej nie było. Nie należy lekceważyć tych, które nie sprawiają bólu – te są onkologicznie najbardziej niebezpieczne. Jeśli coś zauważymy podczas samobadania, jeśli niepokoją nas jakieś zmiany, należy jak najszybciej skonsultować się z lekarzem, najlepiej z chirurgiem onkologiem. Nie odkładajmy tej decyzji – warto pamiętać, że większość zaobserwowanych zamian to nic groźnego.

Ryzyko zachorowania na raka piersi spada, gdy prowadzi się zdrowy tryb życia (aktywność fizyczna, utrzymywanie prawidłowej wagi, dobra dieta, ograniczenie lub rzucenie palenia). Należy też po ukończeniu 35 lat – oprócz samobadania piersi – raz na rok, raz na dwa lata zrobić kontrolne badanie USG piersi. Mammografię należy wykonywać po 40. roku życia raz na dwa lata, a jeśli w rodzinie były przypadki zachorowań na raka badanie trzeba robić raz w roku. Po 50-tce mammografię dobrze jest wykonać co roku. Oczywiście jeśli wyczuwamy jakieś zmiany w piersiach czy pojawia się ból, badania należy wykonać bez względu na wiek – skierowanie na badanie wystawia lekarz specjalista (ginekolog, onkolog).

Kobiety w wieku od 50 do 69 lat mogą wykonać bezpłatną mammografię bez skierowania w ramach programów badań profilaktycznych, organizowanych przez NFZ (pod warunkiem, że w ciągu ostatnich dwóch lat nie korzystały z tego programu). Na stronie Łódzkiego Wojewódzkiego Oddziału NFZ – https://www.nfz-lodz.pl/dlapacjentow/profilaktyka/1635-profilaktyka-raka-piersi – można zaleźć spis placówek medycznych oraz trasy mammobusów, w których można zrobić profilaktyczne badanie mammograficzne.

Jak wykonać samobadanie piersi?

  1. Zacznij od obejrzenia piersi. Stojąc przed lustrem unieś ręce do góry i oceń, czy piersi są symetryczne, niezmienione. Obserwację powtórz po opuszczeniu rąk i oparciu ich na biodrach.
  2. Delikatnie uciśnij brodawki i oceń, czy nie wydziela się z nich płyn. Potem, po założeniu lewej ręki za głowę, palcami prawej zatocz kółka na lewej piersi. Czynności powtórz na drugiej piersi.
  3. Leżąc na podłodze, umieść pod lewym barkiem zwinięty ręcznik lub poduszkę. Następnie – z lewą rękę pod głową – wykonuj badanie lewej piersi palcami prawej ręki. Czynności powtórz na drugiej piersi.

Samobadanie piersi powinno się prowadzić od 20-25 roku życia. Najlepiej badać się tydzień po menstruacji, a po menopauzie po prostu raz w miesiącu, na przykład w każdy pierwszy poniedziałek miesiąca.